payday loans

Pomoc psychologiczna

Dydaktyka - artykuły specjalistyczne Zostaw komentarz

Pomoc psychologiczna jest szczególnym rodzajem interakcji pomiędzy osobą pomagającą a wspomaganą.  Strona pomagająca może być reprezentowana przez jedną osobę lub grupę osób (np. terapeutów, zespół rehabilitacyjny). Strona wspomagana również może być reprezentowana przez jedną osobę, grupę osób lub instytucję.


W czasie kontaktu tych dwóch osób pojawiają się zachowania prospołeczne, których celem jest dawanie korzyści  innym ludziom, zaspokojenie potrzeb drugiego człowieka, jego dobra lub spowodowanie zmiany w kierunku korzystnym dla tego człowieka. Inaczej określa się je jako allocentryczne lub altruistyczne, czyli takie, które regulowane są empatią emocjonalną lub socjocentryczne – regulowane powstaniem odpowiednich struktur poznawczych, związanych także z przyswojeniem norm moralnych; ukierunkowane przede wszystkim na dobro grupy społecznej.


Czym jest więc gotowość do działań prospołecznych?

Gotowość do działań prospołecznych „zbudowana” jest z trzech składników: percepcyjnego, motywacyjnego i operacyjnego. Pierwszy z nich to zdolność spostrzegania potrzeb i emocji innych ludzi (trafność spostrzegania społecznego). Składnik motywacyjny to chęć podejmowania działań na rzecz innych ludzi. Z kolei składnik operacyjny wiąże się z umiejętnością programowania czynności mających na celu korzyść innych ludzi.


Skąd się bierze motywacja do czynności prospołecznych?

Motywy do udzielania pomocy mogą być różne, wymienia się jednakże 4 najważniejsze: motywy syntoniczne, które są generalizacją własnych standardów, związane z psychologiczną bliskością standardów JA osoby pomagającej i wspomaganej. Jest to empatia uwarunkowana własnym doświadczeniem; motywacja empatyczna, gdy pomaga się osobom pod jakimś względem podobnym do własnego JA; motywacja normocentryczna (endocentryczna), wynika przede wszystkim z poczucia obowiązku i przyjemności z jego spełnienia oraz z lęku przed wyrzutami sumienia w przypadku niespełnienia tych norm (istotne jest przy tej motywacji poczucie własnej wartości pomagającego) oraz motywacja egzocentryczna (autoteliczna) – uniezależniona od JA, wyznacza spostrzeganie człowieka jako osoby samodzielnej, zdolnej do podejmowania celów; warunkuje interakcję partnerską


S.H. Schwartz stworzył model aktualizacji zachowań pomocowych, w którym kładzie nacisk na poczucie powinności udzielenia pomocy i uwzględnienia cudzej sytuacji (uruchomienie normy empatii i osobistych zgeneralizowanych standardów).


Istotą pomocy psychologicznej są zachowania prospołeczne uwarunkowane motywacją empatyczno-autoteliczną, w której wykorzystuje się wiedzę psychologiczną, by w interakcji z człowiekiem potrzebującym – często na zasadach współpracy – zmierzać do rozwiązania problemów życiowych osoby wspomaganej, do przezwyciężenia jej trudności do zapobiegania zaburzeniom i usuwania ich.


Profesjonalne wsparcie społeczne, aby było trafne, skuteczne i etyczne, powinno uwzględniać prawo człowieka do decydowania lub współdecydowania o tym czy, kiedy, od kogo, jak długo i w jakiej formie zechce on otrzymywać pomoc.


NALEŻY PAMIĘTAĆ, że zachowania pomocne powinny:

· być dostosowane do potrzeb, zwłaszcza do nieneurotycznej potrzeby samodzielności,

· preferować reakcje podtrzymujące i rozumiejące

· osoba pomagająca powinna odznaczać się wrodzonym potencjałem empatii, zdolnością spostrzegania społecznego i autentycznie uwewnętrznioną, normatywną motywacją do działania na rzecz innych ludzi, grup, społeczności, dobra ogólnoludzkiego.


Zaufanie interpersonalne jako warunkiem szczególnym powstania związku pomocnego.

Profesjonalny związek psychologicznej pomocy: jest pod pewnym względem jednostronny oraz sensie formalny – zawiązany przede wszystkim dla uzyskania pomocy, jednak powinien przebiega w nieformalnej atmosferze osobowego spotkania


Zaufanie interpersonalne to cecha relacji międzyludzkiej, polegająca na tym, że relacja ta w toku kształtowania się tworzy dialektyczną całość, składającą się z elementów ryzyka (podejmując decyzję na udzielenie zaufania, poddajemy się wpływowi drugiej osoby lub osób w grupie, zgadzamy się na kontrolę i ujawnianie intymnych treści) i zysków (poczucie bliskości z drugim człowiekiem, wzrost wiedzy o sobie, wzrost zdrowia); jest warunkowane konfiguracją cech osoby mającej zaufać; kształtuje się w toku nawiązywania kontaktów i jest ono wynikiem wymiany informacji, uczuć i pozytywnych ustosunkowań.


Czynniki sprzyjające świadczeniu psychologicznej pomocy:

· Wspomagający spostrzega osobę pomagającą jako godną zaufania i autentyczną;

· Pomagający ma pozytywny stosunek do wspomaganego, czuje do niego sympatię, przejawia troskę, zainteresowanie i szacunek dla tej osoby, w pomaganiu kieruje się intencją bezinteresownego działania na rzecz innych osób;

· Pomagający jest zdolna do zachowania własnej odrębności, niezależnie od posiadanych uczuć empatycznych, jednocześnie pozwala na odrębność osobie wspomaganej;

· Osoba pomagająca potrafi jasno przekazać swoje intencje i informacje za pomocą form komunikacji werbalnej i niewerbalnej;

· Osoba pomagająca potrafi w sposób plastyczny zmieniać swoje zachowanie w zależności od potrzeb osoby wspomaganej.


Autorzy: Eliza Wojciechowska, Karina Sokołowska


Bibliografia:

Sęk H. (2014) Społeczna psychologia kliniczna, Warszawa: PWN.

Komentowanie zabronione.

Alter-Ego - Centrum Rozwoju Osobistego i Psychoterapii by pK.
RSS wpisów RSS komentarzy Zaloguj